Η Απάντηση στα Συμπληρώματα Διατροφής χωρίς Μηχανισμό Δράσης

Τα συμπληρώματα διατροφής έχουν κερδίσει τη θέση τους επάξια στο χώρο του Φαρμακείου.

Η ανοδική πορεία τους σε ό,τι αφορά τη ζήτηση, έρχεται σε συμφωνία με το σύγχρονο lifestyle που ολοκληρώνεται με την υγιεινή διατροφή, τη γυμναστική, τις αθλητικές δραστηριότητες ενώ συμπεριλαμβάνει την αποστροφή από καθετί χημικό και συνθετικό, όπως τα φάρμακα.

Σήμερα ο Φαρμακοποιός καλείται να τεκμηριώσει την αποτελεσματικότητα τους.

Για πολλά χρόνια οι Φαρμακοποιοί που ασχολούνταν με την πώληση παραφαρμακευτικών ειδών, έδιναν βαρύτητα στην προώθηση των δερμοκαλλυντικών προϊόντων.

Μεγάλες εταιρείες, προσφορές, συνεργασίες με δερματολόγους, διαφημίσεις και φυσικά η εποχή πριν την οικονομική κρίση, συνέβαλλαν για δεκαετίες στην αύξηση του κέρδους των Φαρμακείων από τα καλλυντικά σκευάσματα.

Αντίθετα, στη σημερινή εποχή, η ζυγαριά φαίνεται να γέρνει σιγά-σιγά προς τη μεριά των συμπληρωμάτων διατροφής.

Οι βιταμίνες εξαπλώνονται στο χώρο του Φαρμακείου με επιβλητικές προβολές, επιδιώκοντας να δώσουν τη δυνατότητα στον Επιστήμονα-Φαρμακοποιό να προσφέρει στον πελάτη μια φυσική ή εναλλακτική λύση για την αντιμετώπιση των προβλημάτων υγείας του.

Το γεγονός ότι τα συμπληρώματα γίνονται όλο και πιο δημοφιλή, οφείλεται κυρίως στους χρήστες τους.

Θα μπορούσε να πει κανείς ότι σχετίζεται με τη διαφήμιση και το ρεύμα της εποχής, αλλά οι βιταμίνες δεν είναι απλά «της μόδας».

Οι βιταμίνες ήρθαν για να μείνουν, γιατί οι καταναλωτές τους αντιλαμβάνονται τα πλεονεκτήματά τους, βιώνουν την εξυγίανση των ασθενειών από τη χρήση τους και πιστεύουν ότι εισχωρούν στον ανθρώπινο οργανισμό περισσότερο σε σύγκριση με οποιαδήποτε επιδερμική θεραπεία.

Η Απάντηση στα Συμπληρώματα Διατροφής χωρίς Μηχανισμό Δράσης

Ο Μηχανισμός Δράσης… στο Μικροσκόπιο

Το ερώτημα είναι με ποιον τρόπο εισχωρούν, δηλαδή ποια διαδρομή ακολουθούν από τη στιγμή που εισέρχονται στο σώμα.

Η απάντηση αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που δέχεται καθημερινά ο Φαρμακοποιός, ο οποίος καλείται να εξηγήσει με απλά λόγια στον πελάτη, πως δρα το συμπλήρωμα που επιθυμεί να αγοράσει.

Οι κλασικές σπουδές στη φαρμακευτική περιλαμβάνουν τη σύνθεση και το μηχανισμό δράσης αναρίθμητων χημικών ουσιών που κυκλοφορούν στην αγορά ως εγκεκριμένα φαρμακευτικά σκευάσματα.

Γνωρίζουμε ότι όρος μηχανισμός δράσης αναφέρεται στη φαρμακοδυναμική.

Περιλαμβάνει τόσο την ενέργεια του φαρμάκου, δηλαδή τη μεταβολή κάποιας φυσιολογικής λειτουργίας του οργανισμού, η οποία μπορεί να επιτείνεται ή να καταστέλλεται, όσο και το σημείο δράσης.

Το σημείο δράσης είναι το μέρος του οργανισμού που ξεκινάει η δράση ενός φαρμάκου για να εκδηλωθεί η τελική φαρμακολογική ενέργεια.

Το μείζον πρόβλημα με αρκετά συμπληρώματα διατροφής είναι ότι δεν έχουν τεκμηριωμένο μηχανισμό δράσης.

Ο πελάτης το επιλέγει, είτε μόνος του είτε με την καθοδήγηση του Φαρμακοποιού, ξεκινάει να το λαμβάνει, αλλά κανείς δε μπορεί να του εξηγήσει τι συμβαίνει από τη στιγμή που εισέρχεται στο σώμα του.

Ίσως να τον ωφελεί η λήψη του, να τον κάνει να αισθάνεται καλύτερα ή να μην αισθάνεται καμιά αλλαγή.

Το σίγουρο είναι ότι αναζητά στο πρόσωπο του Φαρμακοποιού του μια απλή και κατανοητή απάντηση για το πώς λειτουργεί μέσα του αυτό που επιλέγει.

3 Περιπτώσεις Δημοφιλών Συμπληρωμάτων Διατροφής

Παρακάτω παρουσιάζονται 3 περιπτώσεις δημοφιλών συμπληρωμάτων διατροφής που χαρακτηρίζονται ως best sellers στον χώρο του Φαρμακείου και ενώ διαθέτουν κλινικές μελέτες και κλινική εμπειρία, δεν διαθέτουν επιστημονικά αποδεδειγμένο μηχανισμό δράσης.

Περίπτωση 1: ΕΧΙΝΑΚΕΙΑ

Αυτό το λουλούδι φαίνεται να ανθίζει στο μυαλό όλων τη διάρκεια του χειμώνα, όπου οι ιώσεις και τα συμπτώματα του κρυολογήματος κυριαρχούν.

Η όμορφη μωβ «μαργαρίτα» προέρχεται από τη Βόρεια Αμερική και οι πρώτοι που την εκτίμησαν για τις θεραπευτικές ιδιότητες που διαθέτει ήταν οι ιθαγενείς.

Η δημοτικότητά της σήμερα έχει εκτιναχθεί στα ύψη με μια απίστευτη ποικιλία σε μορφές σκευασμάτων.

Οι ενδιαφερόμενοι, λοιπόν, μπορούν να βρουν στο Φαρμακείο εχινάκεια σε δισκία, σε βάμμα, σε αναβράζουσες ταμπλέτες, σε καραμέλες και σε σπρέι.

Η δράση της είναι θεραπευτική, καθώς διεγείρει το ανοσοποιητικό σύστημα και μειώνει την ένταση των συμπτωμάτων και τη διάρκεια των λοιμώξεων του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος.

Αποτελεσματική στο κοινό κρυολόγημα με ήπια αντιβιοτική και αντιφλεγμονώδη δράση λόγω των συστατικών της, η εχινάκεια βρίσκεται στην κορυφή των προτιμήσεων των καταναλωτών.

Ο τρόπος που δρα, όμως, μέσα στον οργανισμό παραμένει ένα μυστήριο για τους επιστήμονες.

Για την εχινάκεια υπάρχουν μόνο ενδείξεις που επιβεβαιώνουν την αποτελεσματικότητά της και επίσημες κλινικές μελέτες, οι οποίες είναι μάλιστα και αντικρουόμενες.

Για παράδειγμα, έχει δημοσιευτεί κλινική έρευνα του πανεπιστημίου του Cardiff, η οποία αποδεικνύει την προληπτική δράση του φυτού στο κοινό κρυολόγημα, ενώ παράλληλα μια αντίστοιχη μελέτη της Ιατρικής Σχολής του πανεπιστημίου του Ουινσκόνσιν απομυθοποιεί, τόσο την προληπτική όσο και τη θεραπευτική της δράση.

Περίπτωση 2: ΥΑΛΟΥΡΟΝΙΚΟ ΟΞΥ

Παρόλο που το συνοδεύει η λέξη οξύ, η οποία ανέκαθεν ήταν λέξη ταμπού για τον καταναλωτή, το υαλουρονικό έχει αποκτήσει φανατικό κοινό και φυσικά δε σχετίζεται με τίποτα όξινο που προκαλεί δυσκολία στην κατάποση.

Παράγεται βιοσυνθετικά ή απομονώνεται από φυτικές πηγές όπως η γλυκοπατάτα και τα παντζάρια και κυκλοφορεί σε υγρή μορφή και σε κάψουλες ως συμπλήρωμα.

Προσπαθώντας για την πρωτοτυπία και την καινοτομία, οι μεγάλες εταιρείες συμπληρωμάτων διατροφής κυκλοφορούν «φόρμουλες», όπου το υαλουρονικό συνυπάρχει με βιταμίνη C, με γλυκοζαμίνη, με χονδροϊτίνη, με κολλαγόνο, με MSM και άλλα συστατικά σε διάφορες περιεκτικότητες.

Παραδοσιακά το υαλουρονικό ανήκε στο χώρο της κοσμητολογίας, με την πλειοψηφία των δερματολόγων να υποστηρίζουν ακόμα και σήμερα ότι μόνο η ενέσιμη μορφή του είναι απορροφήσιμη και βιοδιαθέσιμη στον ανθρώπινο οργανισμό.

Ως ενέσιμο σκεύασμα με τη μορφή άλατος (υαλουρονικό νάτριο) εγκεκριμένο από τον ΕΟΦ, συνταγογραφείται και από ορθοπεδικούς για τη θεραπεία της οστεοαρθρίτιδας.

Το υαλουρονικό, λοιπόν, βρίσκει την εφαρμογή του τόσο στο δέρμα για αισθητικούς λόγους, παρεμβαίνοντας στη διαδικασία γήρανσης, όσο και στις αρθρώσεις, ενισχύοντας τη σύσταση του αρθρικού υγρού και προκαλώντας την αναγκαία λίπανση.

Μέχρι σήμερα έχουν δημοσιευτεί μόνο κλινικές μελέτες σε ζώα αλλά και σε ανθρώπους που πιστοποιούν ότι η παρατεταμένη χρήση πόσιμου υαλουρονικού εξυγιαίνει τις αρθροπάθειες.

Ανεξερεύνητο πεδίο όμως, αποτελεί η διαδρομή του υαλουρονικού από το γαστρεντερικό σωλήνα στις αρθρώσεις και αναπάντητα παραμένουν τα ερωτήματα για το ποσοστό που απορροφάται, το ποσό που διασπάται από τα πεπτικά ένζυμα και αν αυτό που έχει υψηλό μοριακό βάρος ή το αντίστοιχο με χαμηλό μοριακό βάρος είναι πιο βιοδιαθέσιμο.

Περίπτωση 3: ΚΟΛΛΑΓΟΝΟ

Ένα από τα πιο προβεβλημένα προϊόντα στο χώρο του Φαρμακείου είναι το κολλαγόνο.

Υπέρογκα ποσά σε διαφημίσεις με μοντέλα και διασημότητες από τον καλλιτεχνικό χώρο, το αναδεικνύουν ως το νέο ελιξίριο της υγείας και της νεότητας.

Το κολλαγόνο «γιατρεύει» τα πάντα λένε οι υποστηρικτές του..!

Εξαφανίζει τις ρυτίδες, συμβάλλει στην καταπολέμηση των αρθροπαθειών, ενισχύει το ανοσοποιητικό, επιταχύνει το μεταβολισμό, εξαφανίζει την κυτταρίτιδα και άλλα πολλά έχουν ειπωθεί για τις ευεργετικές ιδιότητες του θαυματουργού αυτού σκευάσματος.

Οι εταιρείες που το κυκλοφορούν πλέον είναι αναρίθμητες.

Το κολλαγόνο μπορεί να το αγοράσει κανείς είτε σε υγρή πόσιμη μορφή, είτε σε ταμπλέτες, ενώ ταυτόχρονα τα σκευάσματα μπορεί να περιέχουν βιταμίνες του συμπλέγματος Β, υαλουρονικό, μαγνήσιο, γλυκοζαμίνη, χονδροϊτίνη, MSM, βιταμίνη C ή Α, αλόη, χυμό ρόδι και πολλά άλλα.

Στο βωμό του ανταγωνισμού οι εταιρείες προσπαθούν να του προσθέσουν συστατικά που θα κάνουν το δικό τους κολλαγόνο να διαφέρει από τα υπόλοιπα της αγοράς.

Είναι αυτή η ετερογένεια μεταξύ των κολλαγόνων του Φαρμακείου που δημιούργησε πολλά ερωτηματικά στο καταναλωτικό κοινό.

Οι πελάτες ρωτούν συνήθως ποια προέλευση (από ζώα ή από ψάρια) είναι η πιο απορροφήσιμη, αν πρέπει να επιλέξουν κολλαγόνο τύπου I ή τύπου II, αν το υαλουρονικό βοηθάει ή εμποδίζει την απορρόφησή του, ενώ δείχνουν σαφή προτίμηση στην υγρή μορφή που συνήθως προσφέρει 10 γραμμάρια ανά δόση.

Που πηγαίνει όμως όλη αυτή η ποσότητα μετά την κατάποση;

Δεδομένου ότι είναι μια πρωτεΐνη, θα διασπαστεί στο στομάχι σε αμινοξέα και αυτά με τη σειρά τους θα χρησιμοποιηθούν εκεί που κρίνονται αναγκαία.

Οι μελέτες που έχουν δημοσιευτεί μέχρι σήμερα υπό την αιγίδα των εταιρειών που παρασκευάζουν το κολλαγόνο, κάνουν λόγο για διάσπαση της υδρολυμένης μορφής σε αμινοξέα και εν συνεχεία απορρόφηση στο λεπτό έντερο και μεταφορά μέσω των αιμοφόρων αγγείων στο δέρμα και στους χόνδρους, όπου τα ελεύθερα αυτά αμινοξέα διεγείρουν τους ινοβλάστες για την παραγωγή νέου κολλαγόνου.

Οι επικριτές του σκευάσματος δεν αποδέχονται αυτό το μηχανισμό, καθώς καμία μελέτη από τις αναφερόμενες δεν είναι δημοσιευμένη σε κάποιο έγκριτο ιατρικό περιοδικό, με αποτέλεσμα η επιστημονική κοινότητα να είναι διχασμένη.

Παρόλα αυτά κανείς επιστήμονας δε μπορεί να αγνοήσει το γεγονός ότι έχουν πραγματοποιηθεί πολλές κλινικές μελέτες σε ανθρώπους που πιστοποιούν την αυξημένη παρουσία κολλαγόνου, τόσο στο δέρμα όσο και στις αρθρώσεις και τη βελτίωση των συμπτωμάτων των αρθροπαθειών μετά τη λήψη του από το στόμα για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Η Στάση του Φαρμακοποιού Απέναντι στον Πελάτη

Το κοινό γνώρισμα και των τριών περιπτώσεων που αναφέρθηκαν (εχινάκεια, υαλουρονικό, κολλαγόνο) είναι η διενέργεια κλινικών μελετών για την απόδειξη της δράσης τους και των ιδιοτήτων τους.

Η Απάντηση στα Συμπληρώματα Διατροφής χωρίς Μηχανισμό Δράσης

Η Κλινική Μελέτη είναι μια έρευνα στην οποία συμμετέχουν ασθενείς και περιλαμβάνει ένα ερευνητικό προϊόν με στόχο να αποδειχθεί ότι η χορήγησή του είναι αποτελεσματική και ασφαλής στους ανθρώπους.

Είναι γεγονός ότι τις περισσότερες φορές οι ενδιαφερόμενοι πελάτες για ένα συμπλήρωμα, δεν έχουν κάποιο επιστημονικό υπόβαθρο στον τομέα της υγείας και συνεπώς είναι δύσκολο να αντιληφθούν τον όποιο μηχανισμό δράσης ενός σκευάσματος.

Επιπλέον, μπαίνουν στο Φαρμακείο αγχωμένοι και μπερδεμένοι από τον τεράστιο όγκο πληροφοριών που δημοσιεύεται στις μέρες μας, κυρίως μέσω του διαδικτύου, για τη διατροφή και την υγεία.

Συνεπώς αυτό που αναζητούν από τον Φαρμακοποιό τους είναι απλές, βεβαιωμένες πληροφορίες, οι οποίες θα τους βοηθήσουν να αγοράσουν ένα συμπλήρωμα που θα βελτιώνει το πρόβλημα υγείας στην καθημερινότητά τους.

Η ύπαρξη των κλινικών μελετών αντιστοιχεί σε αυτές τις πληροφορίες και έρχεται να καθησυχάσει τους πελάτες και να τεκμηριώσει με κατανοητό τρόπο την αποτελεσματικότητα των συμπληρωμάτων.

Άλλωστε, χάρη σε αυτές τις μελέτες έχουν εγκριθεί από τους αρμόδιους οργανισμούς, όπως ο FDA, πολλά συμπληρώματα και σε αυτές στηρίζεται η δημιουργία νέων σκευασμάτων.

Ο Φαρμακοποιός καλείται καθημερινά να πάρει θέση επιστημονικά και πολλές φορές να πει την προσωπική του γνώμη για όλα τα συμπληρώματα που διαθέτει στο Φαρμακείο.

Γι’ αυτό αρχικά οφείλει να γνωρίζει σε βάθος τις ιδιότητές τους αλλά και τον τρόπο που λειτουργούν όταν εισέρχονται στον οργανισμό.

Στις περιπτώσεις που αυτός ο τρόπος δεν έχει ακόμα αποσαφηνιστεί πλήρως από την επιστημονική κοινότητα, η αναφορά των αποτελεσμάτων των κλινικών μελετών αρκεί για να ελαχιστοποιήσει τις αμφιβολίες των πελατών του.

Πηγή Αθανασίου, Φαρμακοποιός

Κατεβάστε τώρα το Application!

Με την περιήγησή σας στο pharmamanage.gr αποδέχεστε την χρήση cookies.